Министрлер Кабинетинин жетекчиси Акылбек Жапаров иш сапары менен Ереван шаарына келип, Евразиялык өкмөттөр аралык кеңештин жыйынына катышты. Ошондой эле Евразиялык экономикалык форумдун «Заманбап реалдуулукта санариптештирүү – төрт эркиндикти камсыз кылуунун императиви» деп аталган пленардык жыйынында сөз сүйлөдү.
«Бирок санариптештирүү мүмкүнчүлүктөр гана эмес, ошондой эле чакырыктар. Санариптик технологияларды өнүктүрүү башкаруу чечимдерин тез кабыл алууну жана жөнгө салуучу механизмдер түрүндөгү жаңы инструменттерди киргизүүнү талап кылат, “регулятордук кум чөйрөлөр” деп аталган, ошондой эле катышуучу-өлкөлөрдүн ортосунда маалыматтарды жүгүртүүнүн бирдиктүү эрежелерин координациялоо жана кабыл алуу. Мындан тышкары, биз улуттук стратегиялардын синхрондуу болушун камсыз кылышыбыз керек. Ошентип, заманбап технологиялар бизди жакындатып, атаандаштыкка жөндөмдүүлүктү жана натыйжалуулукту жогорулатууда чечүүчү ролду ойнойт», — деди ал.
Акылбек Жапаров Кыргыз Республикасында ишке ашырылып жаткан санариптик трансформация жаатындагы бир катар маанилүү демилгелерге токтолду. Министрлер Кабинетинин Төрагасы трансчегаралык санариптик кызматтар бизнес үчүн жаңы горизонтторду ачып, өлкөлөр ортосундагы өз ара аракеттенүүнү жөнөкөйлөтүп, жарандардын күнүмдүк жашоосун ыңгайлуураак кылаарын айтты.
«Келгиле, ЕАЭБдин санариптик келечеги бардыгы үчүн жеткиликтүү жана коопсуз болушу үчүн чогуу иштейли. Кошумчалай кетсек, бүгүнкү күндө каржыдан илимге чейин көптөгөн тармактарды өзгөртө ала турган кванттык эсептөөлөр сыяктуу санариптик багыттын өнүгүшүнө көңүл бургум келет. IBMдин айтымында, кванттык компьютерлер эң күчтүү классикалык системаларга караганда миллиондогон эсе ылдамыраак эсептөөлөрдү жасай алат. Google өкүлдөрү алардын кванттык компьютери суперкомпьютерге 10 000 жылдан ашык убакытты талап кыла турган ишти 200 секундда аткарганын айтышты.
Кванттык эсептөөлөр жаңыдан өнүгө баштаганына жана ар кандай тармактарды трансформациялоо үчүн эбегейсиз зор потенциалга ээ болгону менен, бүгүнкү күндө көпчүлүк өкмөттөр жана компаниялар дагы эле суперкомпьютерлерге таянышат», — деди ал.
Акылбек Жапаров суперкомпьютерлердин эсептөө күчүн жигердүү пайдалануу бир жылдын ичинде жасалма интеллект аркылуу кыргыз тилдүү моделин түзүүгө мүмкүндүк бергенин баса белгиледи. Бүгүнкү күндө биздин жасалма интеллект мамлекеттик радиоканалдарда жаңылыктарды алып барат жана жасалма интеллекти бар генеративдик чатботко кыргыз тилин үйрөтүүдө жигердүү колдонулууда.
Кийинки этап топтолгон санариптик маалыматтардын чоң көлөмүн иштетүү жана кванттык технологиялардын негизинде аналитикалык каражаттарды активдүү киргизүү аркылуу компьютердик моделдөө болушу керек.
«Мындай кадамдар дүйнөлүк тенденциялардан артта калууга гана эмес, технологиялык көз карандысыздыкты камсыздоонун негизин түзүп, санариптик келечек үчүн өзүбүздүн стандарттарыбызды калыптандырууга мүмкүндүк берет. Дал ушул технологиялык көз карандысыздык, анын ичинде суверендүү жасалма интеллект келечекте мамлекеттик эгемендүүлүктүн аныктоочу белгиси болуп калат.
Биз жаңы мамилелерди, тайманбас чечимдерди жана ийкемдүү ой жүгүртүүнү талап кылган чоң кайра куруунун босогосунда турабыз. Келгиле, бул келечекти бирге курабыз!» — деп сөзүн жыйынтыктады Министрлер Кабинетинин башчысы.